Từ ngày 1/7/2026, chủ rừng có thể tham gia dự án carbon rừng, hợp tác với tổ chức, cá nhân và chuyển nhượng tín chỉ carbon rừng theo quy định tại Nghị định số 180/2026/NĐ-CP của Chính phủ.
- Nhà ở xã hội và chiến lược an cư cho người lao động
- PISICO đồng hành cùng người lao động vì mục tiêu phát triển bền vững
Cơ sở pháp lý mới cho dịch vụ carbon rừng
Chính phủ đã ban hành Nghị định số 180/2026/NĐ-CP quy định về dịch vụ hấp thụ và lưu giữ carbon của rừng. Nghị định có hiệu lực thi hành từ ngày 1/7/2026, quy định cụ thể về đối tượng, hình thức chi trả, mức chi trả và việc quản lý, sử dụng tiền dịch vụ hấp thụ và lưu giữ carbon của rừng.
Nghị định cũng quy định về dự án carbon rừng, việc xác định kết quả giảm phát thải khí nhà kính và tín chỉ carbon rừng được cung ứng. Đây là cơ sở quan trọng để hình thành cơ chế khai thác giá trị carbon từ rừng theo hướng công khai, minh bạch và phù hợp với các cam kết quốc tế về giảm phát thải khí nhà kính mà Việt Nam tham gia.
Cung ứng và sử dụng dịch vụ phải công khai, minh bạch
Theo Nghị định, hoạt động cung ứng và sử dụng dịch vụ hấp thụ, lưu giữ carbon của rừng phải bảo đảm công khai, minh bạch, trách nhiệm giải trình; hài hòa lợi ích giữa Nhà nước, chủ rừng và các bên liên quan. Quá trình thực hiện cũng phải bảo đảm quốc phòng, an ninh và bảo vệ môi trường sinh thái.
Việc cung ứng, sử dụng dịch vụ hấp thụ và lưu giữ carbon của rừng không được ảnh hưởng đến việc thực hiện các cam kết quốc tế về giảm phát thải khí nhà kính mà Việt Nam tham gia.
Đối với kết quả giảm phát thải, tín chỉ carbon rừng đã được trao đổi, chuyển nhượng theo hợp đồng hoặc trên sàn giao dịch carbon, bên cung ứng hoặc đại diện chủ sở hữu không được tiếp tục trao đổi, chuyển nhượng cho các bên sử dụng khác.
Quy định rõ quyền sở hữu kết quả giảm phát thải, tín chỉ carbon rừng
Đối với rừng thuộc sở hữu toàn dân, Bộ Nông nghiệp và Môi trường là đại diện chủ sở hữu kết quả giảm phát thải, tín chỉ carbon rừng tạo ra từ dự án carbon rừng do cơ quan chuyên môn thuộc Bộ thực hiện.
Ủy ban nhân dân cấp tỉnh là đại diện chủ sở hữu kết quả giảm phát thải, tín chỉ carbon rừng tạo ra từ dự án carbon rừng do cơ quan chuyên môn cấp tỉnh thực hiện.
Trong khi đó, chủ rừng được sở hữu kết quả giảm phát thải, tín chỉ carbon rừng tạo ra từ dự án carbon rừng do chính chủ rừng thực hiện. Đây là nội dung có ý nghĩa quan trọng, bởi chủ rừng không chỉ là đơn vị quản lý, bảo vệ và phát triển rừng mà còn có thể tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị carbon rừng khi đáp ứng đầy đủ các điều kiện theo quy định.
Chủ rừng được hợp tác thực hiện dự án carbon rừng
Nghị định quy định chủ rừng được hợp tác, liên kết với tổ chức, cá nhân để thực hiện dự án carbon rừng; xây dựng, đo đạc, báo cáo, thẩm định, cấp tín chỉ carbon rừng và chia sẻ kết quả giảm phát thải, tín chỉ carbon rừng theo quy định của pháp luật.
Để cung ứng dịch vụ, bên cung ứng hoặc đại diện chủ sở hữu phải xây dựng, đăng ký dự án carbon rừng; tổ chức đo đạc, báo cáo, thẩm định kết quả giảm phát thải; được cấp tín chỉ carbon rừng theo quy định. Đồng thời, các bên phải thực hiện nghĩa vụ đóng góp kết quả giảm phát thải và các nghĩa vụ tài chính về thuế, phí, lệ phí nếu có.
Cơ hội mới cho doanh nghiệp trồng rừng như PISICO
Đối với các doanh nghiệp có hoạt động trong lĩnh vực lâm nghiệp, trồng rừng và quản lý rừng như Tổng công ty PISICO Bình Định – CTCP, Nghị định số 180/2026/NĐ-CP mở ra cơ hội tiếp cận một hướng phát triển mới: khai thác giá trị kinh tế từ dịch vụ hấp thụ và lưu giữ carbon của rừng, bên cạnh các hoạt động sản xuất, kinh doanh truyền thống.
PISICO có đơn vị lâm nghiệp hoạt động trong các lĩnh vực như tư vấn thiết kế, trồng, chăm sóc, quản lý bảo vệ rừng, khai thác gỗ; đồng thời Xí nghiệp Lâm nghiệp PISICO có ngành nghề chính là trồng rừng và chăm sóc rừng. Đây là nền tảng phù hợp để doanh nghiệp nghiên cứu, chuẩn bị các điều kiện tham gia dự án carbon rừng khi cơ chế mới chính thức đi vào thực hiện.
Với quy định mới, các diện tích rừng được quản lý, chăm sóc và phát triển theo hướng bền vững có thể được xem xét trong các dự án carbon rừng nếu đáp ứng đầy đủ điều kiện về xây dựng dự án, đo đạc, báo cáo, thẩm định và xác nhận kết quả giảm phát thải. Điều này giúp doanh nghiệp trồng rừng có thêm cơ hội đa dạng hóa nguồn thu, nâng cao giá trị tài nguyên rừng và gia tăng hiệu quả của hoạt động quản lý, bảo vệ, phát triển rừng.
Bên cạnh lợi ích kinh tế, việc tham gia các dự án carbon rừng còn giúp PISICO Bình Định củng cố định hướng phát triển xanh, gắn hoạt động sản xuất kinh doanh với trách nhiệm môi trường, thích ứng với xu thế giảm phát thải và yêu cầu phát triển bền vững của thị trường. Đây cũng là cơ hội để doanh nghiệp tăng cường hợp tác với các tổ chức, đối tác có năng lực về đo đạc carbon, thẩm định, cấp tín chỉ và phát triển thị trường carbon.
Tuy nhiên, việc chuyển nhượng tín chỉ carbon rừng không phải là hoạt động tự do, mà phải thực hiện theo đúng quy định. Chỉ lượng kết quả giảm phát thải, tín chỉ carbon rừng đã được Bộ Nông nghiệp và Môi trường xác nhận mới được trao đổi, chuyển nhượng. Vì vậy, các doanh nghiệp trồng rừng cần chủ động rà soát hiện trạng rừng, hồ sơ pháp lý, phương án quản lý rừng, năng lực đo đạc – báo cáo – thẩm định và khả năng hợp tác với các đơn vị chuyên môn để chuẩn bị cho giai đoạn triển khai.
Chỉ được chuyển nhượng tín chỉ carbon rừng sau khi được xác nhận
Việc cung ứng dịch vụ được thực hiện thông qua trao đổi, chuyển nhượng theo hợp đồng hoặc trên sàn giao dịch carbon. Theo Nghị định, chỉ được trao đổi, chuyển nhượng lượng kết quả giảm phát thải, tín chỉ carbon rừng sau khi được Bộ Nông nghiệp và Môi trường xác nhận.
Đối với bên sử dụng dịch vụ, Nghị định yêu cầu phải hoạt động hợp pháp theo quy định của pháp luật về đầu tư, doanh nghiệp và các quy định pháp luật có liên quan của Việt Nam. Bên sử dụng dịch vụ có trách nhiệm thực hiện đúng nội dung hợp đồng hoặc tuân thủ quy định của Chính phủ về sàn giao dịch carbon trong nước và các sàn giao dịch carbon khác; đồng thời thực hiện đầy đủ nghĩa vụ tài chính về thuế, phí, lệ phí nếu có.
Nguồn thu từ carbon rừng được ưu tiên cho bảo vệ, phát triển rừng
Nguồn tiền thu được từ trao đổi, chuyển nhượng kết quả giảm phát thải, tín chỉ carbon rừng của chủ rừng là tổ chức đối với rừng thuộc sở hữu toàn dân được ưu tiên hỗ trợ bảo vệ, phát triển rừng và sinh kế cho cộng đồng dân cư.
Nguồn tiền này cũng được sử dụng cho việc xây dựng dự án carbon rừng, đo đạc, báo cáo, thẩm định và xây dựng cơ sở dữ liệu về lâm nghiệp trên địa bàn tỉnh.
Việc trao đổi, chuyển nhượng kết quả giảm phát thải, tín chỉ carbon rừng ra thị trường quốc tế được thực hiện theo quy định của Chính phủ về trao đổi quốc tế kết quả giảm phát thải, tín chỉ carbon.
Hai hình thức chi trả dịch vụ carbon rừng
Về hình thức chi trả, bên sử dụng dịch vụ trả tiền trực tiếp cho bên cung ứng dịch vụ theo hợp đồng hoặc trên sàn giao dịch carbon.
Trường hợp ủy thác, bên sử dụng dịch vụ trả tiền cho bên cung ứng dịch vụ thông qua Quỹ Bảo vệ và phát triển rừng theo hợp đồng hoặc trên sàn giao dịch carbon.
Mức chi trả tính theo tấn CO₂ hoặc tín chỉ carbon rừng
Mức chi trả dịch vụ hấp thụ và lưu giữ carbon của rừng là số tiền được tính bằng Đồng Việt Nam trên 1 tấn CO₂, 1 tấn CO₂ tương đương hoặc 1 tín chỉ carbon rừng.
Bộ trưởng Bộ Nông nghiệp và Môi trường quy định phương pháp xác định mức chi trả dịch vụ hấp thụ và lưu giữ carbon của rừng đối với rừng thuộc sở hữu toàn dân.
Giá trao đổi, chuyển nhượng kết quả giảm phát thải, tín chỉ carbon rừng được xác định thông qua hợp đồng hoặc trên sàn giao dịch carbon và được tính bằng Đồng Việt Nam. Trường hợp chuyển nhượng ra nước ngoài, giá trao đổi, chuyển nhượng được tính bằng ngoại tệ theo quy định của pháp luật Việt Nam về quản lý ngoại hối.
Nghị định cũng quy định đối tượng có trách nhiệm xác định mức chi trả dịch vụ hấp thụ và lưu giữ carbon của rừng phải bảo đảm giá trao đổi, chuyển nhượng lần đầu đối với từng kết quả giảm phát thải, tín chỉ carbon rừng không thấp hơn mức chi trả được xác định.
Thúc đẩy giá trị kinh tế và môi trường của rừng
Việc ban hành Nghị định số 180/2026/NĐ-CP góp phần hoàn thiện cơ chế quản lý, khai thác giá trị dịch vụ môi trường rừng, đồng thời mở ra hướng phát triển mới cho các chủ rừng và doanh nghiệp lâm nghiệp.
Đối với PISICO Bình Định, đây là cơ hội để tiếp tục phát huy thế mạnh trong lĩnh vực lâm nghiệp, trồng rừng, quản lý và bảo vệ rừng; đồng thời từng bước tiếp cận thị trường carbon rừng theo hướng bài bản, minh bạch và bền vững. Khi được triển khai đúng quy định, dịch vụ hấp thụ và lưu giữ carbon của rừng không chỉ tạo thêm nguồn lực cho bảo vệ, phát triển rừng mà còn góp phần nâng cao vị thế của doanh nghiệp trong xu thế tăng trưởng xanh và phát triển bền vững.
